Właściwości klejenia

Termin ten opisuje zdolność substancji do pęcznienia w kontakcie z cieczami, wiązania wody oraz tworzenia struktury lepkiej lub żelowej. Termin ten wywodzi się pierwotnie z chemii skrobi, jednak obecnie stosuje się go również w odniesieniu do pochodnych celulozy i innych środków zagęszczających.

W przypadku skrobi proces żelowania zachodzi, gdy ziarna skrobi są podgrzewane w wodzie. Ziarna pęcznieją, obszary krystaliczne ulegają rozpuszczeniu, a amylaza ulega uwolnieniu. Zawiesina gęstnieje. Powstaje struktura o konsystencji pasty lub żelu. Temperatura żelowania i wynikająca z niej lepkość zależą od rodzaju skrobi, zawartości wody oraz sposobu obróbki termicznej.

Również pochodne celulozy, takie jak metyloceluloza, hydroksyetyloceluloza czy karboksymetyloceluloza, wykazują wyraźne właściwości żelujące i zagęszczające. W wodzie tworzą one roztwory o lepkości strukturalnej. Właściwości te są celowo wykorzystywane w chemii, chemii budowlanej, przemyśle spożywczym i farmaceutycznym.

Również inne środki zagęszczające stosowane w przemyśle chemicznym wykazują podobne działanie. W chemii budowlanej regulują one konsystencję, czas obróbki oraz zdolność zatrzymywania wody. W żywności wpływają na teksturę, wrażenia w ustach i stabilność. W smarach regulują płynność i przyczepność. W przypadku proszków metalowych wykorzystuje się właściwości klejące do stabilizacji zawiesin, wiązania proszków lub wspomagania procesów formowania.